Ενας πολύ δύσκολος –για ορισμένους τραγικά αφόρητος– χρόνος πέρασε. Περάσαμε σ’ έναν καινούργιο, και το χρέος της γενιάς μας, ιδιαίτερα των πιο νέων, παραμένει ανεξόφλητο, το χρέος μας που δεν είναι άλλο απ’ την απαλλαγή της κοινωνίας από τους μνημονιακούς καταστροφείς της, το χρέος μας που δεν είναι άλλο απ’ την ανατροπή. Για να υπάρξει αυτή η ανατροπή, που δεν αποτελεί μόνο νεανικό στόχο, είναι σημαντικό να δούμε το πεδίο πολιτικής δράσης του ΣΥΡΙΖΑ, ιδίως όπως δείχνει να διαμορφώνεται μετά την Πανελλαδική του Συνδιάσκεψη. Την ελπιδοφόρα αυτή διαδικασία του περασμένου Δεκέμβρη, ενός Δεκέμβρη φορτωμένου με βαριές μνήμες για τους αριστερούς, από τον Δεκέμβριο του 1944, μέχρι την αυθόρμητη νεανική εξέγερση του Δεκέμβρη του 2008, εξέγερση που φωτογράφησε, που προέβλεψε το τι θ’ ακολουθούσε στο μέλλον αν δεν άλλαζαν οι πρωταγωνιστές στην κοινωνία και στην πολιτική σκηνή.
Γενιές αγώνων
Το ερώτημα είναι, θα μπορούσε αυτή η έτσι κι αλλιώς τόσο σημαντική τριήμερη διαδικασία ν’ αποτελέσει την αφετηρία, ν’ αποτελέσει βατήρα για μια καλή εκκίνηση που θα μας δώσει σ’ αυτόν το δύσκολο αγώνα τη νίκη;
Πλούσιες παραδόσεις, εμπειρίες, εικόνες και μνήμες συγκεντρώθηκαν μαζί με χιλιάδες ανθρώπους στην Πανελλαδική Συνδιάσκεψη. Όλες οι μεγάλες κινηματικές στιγμές, ο απελευθερωτικός αγώνας του λαού μας κι όλες οι προσπάθειες πολιτικής και κοινωνικής χειραφέτησης που ακολούθησαν το αντιφασιστικό και αντιχουντικό πείσμα, η εξέγερση του Νοέμβρη, η εξέγερση του 2008, οι πλατείες του 2011. Τα ιδεολογικοπολιτικά ρεύματα που κατακερματίστηκαν στο πέρασμα των χρόνων, που ανασυγκροτήθηκαν και αναστοχάστηκαν, που φτάσαμε σήμερα να θεωρούμε ένα σοσιαλισμό με δημοκρατία και ελευθερία, ως κοινό και επίκαιρο μάλιστα στόχο μας.
Ο στόχος της ενότητας
Το τριήμερο αυτό σήμαινε πολλά παραπάνω από την ψήφιση της ιδρυτικής διακήρυξης και τη συγκρότηση της κεντρικής επιτροπής, σήμαινε την μέρα που επιτέλους η αριστεροί και οι προοδευτικοί άνθρωποι συνυπάρχουν, συνεργάζονται και δρουν τοποθετώντας τον πλουραλισμό των απόψεων ως προσόν και όχι ως αιτία διασπάσεων. Η πραγματικότητα φαίνεται ότι διαψεύδει τις “Κασσάνδρες”, διότι οδηγούμαστε σε μια επιθυμητή σειρά, με τα βήματα που έχουμε ως τώρα κάνει. Το πρώτο βήμα ήταν η συνάντηση των συνιστωσών, το δεύτερο οι κοινές λειτουργίες και δράσεις, το τρίτο η συνεχής διεύρυνση χωρίς να αλλοιώνεται η φυσιογνωμία μας και το τέταρτο η προσπάθεια ενοποίησης σε ένα ενιαίο κόμμα.Σε αυτόν τον αγώνα δεν έλειψαν πράγματα που μας ενόχλησαν, άλλωστε δεν είμαστε αυθεντίες ώστε να τα απομονώσουμε από πριν, πολλές φορές δεν μπορούμε να αντιμετωπίσουμε τα προβλήματα χωρίς πρώτα να τα βρούμε μπροστά μας. Σκοπός μας είναι να συγκρατήσουμε τα θετικά να τα ενσωματώσουμε στις διαδικασίες και να μην επαναλάβουμε τα ίδια λάθη.
Αριστερά και δημοκρατία
Η αριστερά έψαχνε τόσα χρόνια πως μπορεί να συνδέσει την πολιτική εκπροσώπηση με την άμεση δημοκρατία. Η λύση δεν έπεσε σαν ώριμο φρούτο, ήρθε από τα ερωτήματα που έθεσαν οι ίδιοι οι πολίτες. Το βασικό ερώτημα απαντήθηκε από τους ίδιους και ήταν η επαναλειτουργία της λαϊκής συνέλευσης ως όργανο βάσης, διαβούλευσης, κοινού προβληματισμού και λήψης απόφασης. Αυτή η διάθεση ανατροπής ενέπνευσε τον ΣΥΡΙΖΑ καθώς και η συμπεριφορά του κόσμου, ώστε να να υιοθετήσει χωρίς να υποκαταστήσει αυτό το αίτημα. Η μαζική προσέλευση νέων μελών έδωσε την ευκαιρία να δημιουργηθούν τοπικές ΣΥΡΙΖΑ που ήδη δρουν και πετυχαίνουν στόχους. Το ζήτημα όμως που προκύπτει είναι αν αυτά τα όργανα βάσης καθοδηγούνται ή αυτονομούνται, αν μιλάμε για δυαδική εξουσία η απλά για κομματικό έλεγχο σε κάθε γειτονιά. Η απάντηση σε αυτό το σημείο δεν είναι απλή, για αυτό τον λόγο πρέπει να δούμε πως θα διαμορφώνεται η θεματολογία στα κεντρικά όργανα σε σχέση με τις οργανώσεις βάσης, ώστε να μην δημιουργείται αντιδιαστολή με την αυτόνομη παρέμβαση και τις ανάγκες που απορρέουν από τις γειτονιές και τους χώρους δουλειάς . Οι τοπικές πρέπει να έχουν ζωτικό χαρακτήρα και όχι να δημιουργούνται μόνο για να εκλεγούν αντιπροσώπους. Διότι είναι εκείνες που διαθέτουν την ικανότητα να μεταφέρουν τις ιδέες, τον πολιτισμό και τις αξίες μας εξαιτίας της άμεσης επαφής που έχουν με την κοινωνία. Ας μην διστάζουμε να μιλήσουμε για όλα, για τα δικαιώματα των μειονοτήτων, για τους μετανάστες που αποτελούν σύμμαχο μας σε αυτόν τον αγώνα. Αυτή θα είναι και η καλύτερη απάντηση στη Χρυσή Αυγή.
Χωρίς διορισμούς
Επιπλέον θέματα που εμποδίζουν τη δημοκρατία που αποζητούμε είναι ο διορισμός των 75 μελών που μπήκαν στην κεντρική επιτροπή κατά τη γνώμη μου αντιπαραθετικά και έρχονται αντιπαραθετικά με το επιδιωκόμενο κόμμα των μελών. Η λογική του διορισμού δηλώνει έλλειψη εμπιστοσύνης στον εκλεγμένο, φόβο στην ανανέωση και γεννάει υποψίες ότι στελέχη διορίζονται στο όργανο για να περάσουν πράγματα που άλλοι δεν μπορούσαν. Σε αυτήν την λογική θα ήταν πιο δημοκρατικό να προβλεφθεί η λαϊκή νομιμοποίηση όλων όσων συμμετείχαν στις διαδικασίες. Ο διορισμός αυτός επιπλέον δηλώνει αναντίστοιχος με τα εκλογικά ποσοστά του ΣΥΡΙΖΑ, καθότι η πλειοψηφία των μελών της ΚΕ είναι από τις συνιστώσες και αυτές κατέχουν σαφέστατα μικρότερη εκλογική δύναμη με βάση τα αποτελέσματα της 17ης Ιουνίου. Η λογική αυτή εξασφάλισης συγκεκριμένων ατόμων ενθάρρυνε και τον αποκλεισμό της νεολαίας από το κόμμα. Μήπως λοιπόν θα έπρεπε να υπάρχει ποσόστωση για τους νέους;
Νέοι και ανένταχτοι
Ο ΣΥΡΙΖΑ θα πρέπει να συνεκτιμήσει μαζί με τη νεολαία ότι θεωρεί απαραίτητη τη συμμετοχή της στα όργανα και να μην την θεωρεί απόλυτα διαφορετικά χώρο. Εφόσον όμως δεν υπολογίστηκε κάτι τέτοιο είναι σημαντικό στο άμεσο μέλλον τα διαφορετικά ιδρυτικά συνέδρια να συνευρεθούν σε ένα ενιαίο συνέδριο κόμματος και νεολαίας, για το κόμμα και για την νεολαία.
Επιπλέον ζητήματα που οπωσδήποτε πρέπει να αξιολογηθούν με γνωστό πλέον το αποτέλεσμα των διαδικασιών, είναι αν οι υπάρχουσες διαδικασίας βοήθησαν να ακουστούν οι χωρίς φωνή ανένταχτοι. Αυτός ο προβληματισμός δημιουργείται και με το διορισμό των 75 και εν συνεχεία με τις λίστες. H ψηφοφορία με λίστες επέτρεψε να αναδειχτούν τα μέλη που δεν συμμετείχαν σε συνιστώσα; Αν δηλαδή οι ισορροπίες και η ανάγκη για αναλογίες που διαμορφώθηκαν εμπόδισαν την ψήφο κατά συνείδηση για τον αντιπρόσωπο και έγιναν αντικείμενο κομματικής πειθαρχίας. Για να δοθεί η απάντηση χρειάζεται να προβληματιστούμε ιδιαιτέρως και αυτό προϋποθέτει την απαραίτητη συζήτηση και αυτοκριτική.
Όσον αφορά τις επιμέρους για τον ΣΥΡΙΖΑ περιπτώσεις, που κατά τη δική μου εκτίμηση δεν θα έπρεπε να συμβούν, μια σίγουρα είναι η αιφνίδια επιλογή του Αριστερού Ρεύματος να κατεβάσει διαφορετική λίστα. Είναι δημοκρατικό να λογοδοτεί το κάθε ρεύμα για μια δική του πρωτοβουλία; Η σκέψη δεν είναι αρνητική αλλά ο τρόπος που εκτελέστηκε αναιρεί την πολιτική συμμετοχή μέχρι εκείνο το σημείο. Μένοντας στο δημοκρατικό δικαίωμα του κάθε χώρου να κατεβαίνει όπως ο ίδιος επιλέξει οποιαδήποτε στιγμή το επιθυμεί, χάνουμε την ουσία της δημοκρατίας και απλά δίνουμε ανοχή σε καταστάσεις που δεν είναι προϊόν παραγωγής διάφανων και ανοιχτών διαδικασιών.
Αποκέντρωση της εξουσίας
Τέλος, δεν μπορούμε να μην αναγνωρίζουμε το γεγονός ότι υπάρχει ηγεσία μέσα στον ΣΥΡΙΖΑ, πάρ' όλο που μιλάμε για κόμμα των μελών. Σε αυτή τη φάση θεωρείται παράλογο να μην υπάρχει, αλλά ακόμη και αυτή η “αυτόνομη” και αρκετές φορές αντίθετη με τις συλλογικές αποφάσεις παρουσία κεντρικών στελεχών σε ΜΜΕ και αλλού, θα πρέπει να ελέγχεται από κάπου, ώστε να μη δημιουργείται αυτή η νέα εξουσία. Συνεπώς, διαρκής στόχος δεν μπορεί να είναι άλλος από την προοπτική αποκέντρωσης της εξουσίας ώσπου να τη διαμοιράσουμε στη βάση με οριζόντια συμμετοχή. Ας μην ξεχνάμε ότι μια αριστερή κριτική που δέχεται ο χώρος μας είναι ότι ανέχεται να δημιουργούνται τσιφλικάδες. Γι’ αυτόν τον λόγο σαν βάση πρέπει να απαιτούμε την αυστηρή κριτική σε πρόσωπα και καταστάσεις και να αποθαρρύνουμε την υπέρβαση του ρόλου των συλλογικών οργάνων.
Κάθε καλή οικοδομή στηρίζεται σε γερά θεμέλια, ο ΣΥΡΙΖΑ από μικρό σπιτάκι γίνεται ολόκληρη πολυκατοικία και τα θεμέλια πρέπει να είναι πολύ γερά. Για να φτάσεις στην ταράτσα και να αντικρίσεις ανοιχτό ορίζοντα υπάρχουν δύο τρόποι: ή να πάρεις το ασανσέρ ή να πας από τις σκάλες. Η ριζοσπαστική αριστερά οφείλει να διαλέξει τα σκαλοπάτια, να περπατήσει βήματα σίγουρα και σταθερά, όχι μηχανικά και βιαστικά. Με αυτόν τον τρόπο μπορεί να φτάσει πιο σίγουρα και στη διακυβέρνηση και κυρίως στην πραγματική εξουσία.
Γενιές αγώνων
Το ερώτημα είναι, θα μπορούσε αυτή η έτσι κι αλλιώς τόσο σημαντική τριήμερη διαδικασία ν’ αποτελέσει την αφετηρία, ν’ αποτελέσει βατήρα για μια καλή εκκίνηση που θα μας δώσει σ’ αυτόν το δύσκολο αγώνα τη νίκη;
Πλούσιες παραδόσεις, εμπειρίες, εικόνες και μνήμες συγκεντρώθηκαν μαζί με χιλιάδες ανθρώπους στην Πανελλαδική Συνδιάσκεψη. Όλες οι μεγάλες κινηματικές στιγμές, ο απελευθερωτικός αγώνας του λαού μας κι όλες οι προσπάθειες πολιτικής και κοινωνικής χειραφέτησης που ακολούθησαν το αντιφασιστικό και αντιχουντικό πείσμα, η εξέγερση του Νοέμβρη, η εξέγερση του 2008, οι πλατείες του 2011. Τα ιδεολογικοπολιτικά ρεύματα που κατακερματίστηκαν στο πέρασμα των χρόνων, που ανασυγκροτήθηκαν και αναστοχάστηκαν, που φτάσαμε σήμερα να θεωρούμε ένα σοσιαλισμό με δημοκρατία και ελευθερία, ως κοινό και επίκαιρο μάλιστα στόχο μας.
Ο στόχος της ενότητας
Το τριήμερο αυτό σήμαινε πολλά παραπάνω από την ψήφιση της ιδρυτικής διακήρυξης και τη συγκρότηση της κεντρικής επιτροπής, σήμαινε την μέρα που επιτέλους η αριστεροί και οι προοδευτικοί άνθρωποι συνυπάρχουν, συνεργάζονται και δρουν τοποθετώντας τον πλουραλισμό των απόψεων ως προσόν και όχι ως αιτία διασπάσεων. Η πραγματικότητα φαίνεται ότι διαψεύδει τις “Κασσάνδρες”, διότι οδηγούμαστε σε μια επιθυμητή σειρά, με τα βήματα που έχουμε ως τώρα κάνει. Το πρώτο βήμα ήταν η συνάντηση των συνιστωσών, το δεύτερο οι κοινές λειτουργίες και δράσεις, το τρίτο η συνεχής διεύρυνση χωρίς να αλλοιώνεται η φυσιογνωμία μας και το τέταρτο η προσπάθεια ενοποίησης σε ένα ενιαίο κόμμα.Σε αυτόν τον αγώνα δεν έλειψαν πράγματα που μας ενόχλησαν, άλλωστε δεν είμαστε αυθεντίες ώστε να τα απομονώσουμε από πριν, πολλές φορές δεν μπορούμε να αντιμετωπίσουμε τα προβλήματα χωρίς πρώτα να τα βρούμε μπροστά μας. Σκοπός μας είναι να συγκρατήσουμε τα θετικά να τα ενσωματώσουμε στις διαδικασίες και να μην επαναλάβουμε τα ίδια λάθη.
Αριστερά και δημοκρατία
Η αριστερά έψαχνε τόσα χρόνια πως μπορεί να συνδέσει την πολιτική εκπροσώπηση με την άμεση δημοκρατία. Η λύση δεν έπεσε σαν ώριμο φρούτο, ήρθε από τα ερωτήματα που έθεσαν οι ίδιοι οι πολίτες. Το βασικό ερώτημα απαντήθηκε από τους ίδιους και ήταν η επαναλειτουργία της λαϊκής συνέλευσης ως όργανο βάσης, διαβούλευσης, κοινού προβληματισμού και λήψης απόφασης. Αυτή η διάθεση ανατροπής ενέπνευσε τον ΣΥΡΙΖΑ καθώς και η συμπεριφορά του κόσμου, ώστε να να υιοθετήσει χωρίς να υποκαταστήσει αυτό το αίτημα. Η μαζική προσέλευση νέων μελών έδωσε την ευκαιρία να δημιουργηθούν τοπικές ΣΥΡΙΖΑ που ήδη δρουν και πετυχαίνουν στόχους. Το ζήτημα όμως που προκύπτει είναι αν αυτά τα όργανα βάσης καθοδηγούνται ή αυτονομούνται, αν μιλάμε για δυαδική εξουσία η απλά για κομματικό έλεγχο σε κάθε γειτονιά. Η απάντηση σε αυτό το σημείο δεν είναι απλή, για αυτό τον λόγο πρέπει να δούμε πως θα διαμορφώνεται η θεματολογία στα κεντρικά όργανα σε σχέση με τις οργανώσεις βάσης, ώστε να μην δημιουργείται αντιδιαστολή με την αυτόνομη παρέμβαση και τις ανάγκες που απορρέουν από τις γειτονιές και τους χώρους δουλειάς . Οι τοπικές πρέπει να έχουν ζωτικό χαρακτήρα και όχι να δημιουργούνται μόνο για να εκλεγούν αντιπροσώπους. Διότι είναι εκείνες που διαθέτουν την ικανότητα να μεταφέρουν τις ιδέες, τον πολιτισμό και τις αξίες μας εξαιτίας της άμεσης επαφής που έχουν με την κοινωνία. Ας μην διστάζουμε να μιλήσουμε για όλα, για τα δικαιώματα των μειονοτήτων, για τους μετανάστες που αποτελούν σύμμαχο μας σε αυτόν τον αγώνα. Αυτή θα είναι και η καλύτερη απάντηση στη Χρυσή Αυγή.
Χωρίς διορισμούς
Επιπλέον θέματα που εμποδίζουν τη δημοκρατία που αποζητούμε είναι ο διορισμός των 75 μελών που μπήκαν στην κεντρική επιτροπή κατά τη γνώμη μου αντιπαραθετικά και έρχονται αντιπαραθετικά με το επιδιωκόμενο κόμμα των μελών. Η λογική του διορισμού δηλώνει έλλειψη εμπιστοσύνης στον εκλεγμένο, φόβο στην ανανέωση και γεννάει υποψίες ότι στελέχη διορίζονται στο όργανο για να περάσουν πράγματα που άλλοι δεν μπορούσαν. Σε αυτήν την λογική θα ήταν πιο δημοκρατικό να προβλεφθεί η λαϊκή νομιμοποίηση όλων όσων συμμετείχαν στις διαδικασίες. Ο διορισμός αυτός επιπλέον δηλώνει αναντίστοιχος με τα εκλογικά ποσοστά του ΣΥΡΙΖΑ, καθότι η πλειοψηφία των μελών της ΚΕ είναι από τις συνιστώσες και αυτές κατέχουν σαφέστατα μικρότερη εκλογική δύναμη με βάση τα αποτελέσματα της 17ης Ιουνίου. Η λογική αυτή εξασφάλισης συγκεκριμένων ατόμων ενθάρρυνε και τον αποκλεισμό της νεολαίας από το κόμμα. Μήπως λοιπόν θα έπρεπε να υπάρχει ποσόστωση για τους νέους;
Νέοι και ανένταχτοι
Ο ΣΥΡΙΖΑ θα πρέπει να συνεκτιμήσει μαζί με τη νεολαία ότι θεωρεί απαραίτητη τη συμμετοχή της στα όργανα και να μην την θεωρεί απόλυτα διαφορετικά χώρο. Εφόσον όμως δεν υπολογίστηκε κάτι τέτοιο είναι σημαντικό στο άμεσο μέλλον τα διαφορετικά ιδρυτικά συνέδρια να συνευρεθούν σε ένα ενιαίο συνέδριο κόμματος και νεολαίας, για το κόμμα και για την νεολαία.
Επιπλέον ζητήματα που οπωσδήποτε πρέπει να αξιολογηθούν με γνωστό πλέον το αποτέλεσμα των διαδικασιών, είναι αν οι υπάρχουσες διαδικασίας βοήθησαν να ακουστούν οι χωρίς φωνή ανένταχτοι. Αυτός ο προβληματισμός δημιουργείται και με το διορισμό των 75 και εν συνεχεία με τις λίστες. H ψηφοφορία με λίστες επέτρεψε να αναδειχτούν τα μέλη που δεν συμμετείχαν σε συνιστώσα; Αν δηλαδή οι ισορροπίες και η ανάγκη για αναλογίες που διαμορφώθηκαν εμπόδισαν την ψήφο κατά συνείδηση για τον αντιπρόσωπο και έγιναν αντικείμενο κομματικής πειθαρχίας. Για να δοθεί η απάντηση χρειάζεται να προβληματιστούμε ιδιαιτέρως και αυτό προϋποθέτει την απαραίτητη συζήτηση και αυτοκριτική.
Όσον αφορά τις επιμέρους για τον ΣΥΡΙΖΑ περιπτώσεις, που κατά τη δική μου εκτίμηση δεν θα έπρεπε να συμβούν, μια σίγουρα είναι η αιφνίδια επιλογή του Αριστερού Ρεύματος να κατεβάσει διαφορετική λίστα. Είναι δημοκρατικό να λογοδοτεί το κάθε ρεύμα για μια δική του πρωτοβουλία; Η σκέψη δεν είναι αρνητική αλλά ο τρόπος που εκτελέστηκε αναιρεί την πολιτική συμμετοχή μέχρι εκείνο το σημείο. Μένοντας στο δημοκρατικό δικαίωμα του κάθε χώρου να κατεβαίνει όπως ο ίδιος επιλέξει οποιαδήποτε στιγμή το επιθυμεί, χάνουμε την ουσία της δημοκρατίας και απλά δίνουμε ανοχή σε καταστάσεις που δεν είναι προϊόν παραγωγής διάφανων και ανοιχτών διαδικασιών.
Αποκέντρωση της εξουσίας
Τέλος, δεν μπορούμε να μην αναγνωρίζουμε το γεγονός ότι υπάρχει ηγεσία μέσα στον ΣΥΡΙΖΑ, πάρ' όλο που μιλάμε για κόμμα των μελών. Σε αυτή τη φάση θεωρείται παράλογο να μην υπάρχει, αλλά ακόμη και αυτή η “αυτόνομη” και αρκετές φορές αντίθετη με τις συλλογικές αποφάσεις παρουσία κεντρικών στελεχών σε ΜΜΕ και αλλού, θα πρέπει να ελέγχεται από κάπου, ώστε να μη δημιουργείται αυτή η νέα εξουσία. Συνεπώς, διαρκής στόχος δεν μπορεί να είναι άλλος από την προοπτική αποκέντρωσης της εξουσίας ώσπου να τη διαμοιράσουμε στη βάση με οριζόντια συμμετοχή. Ας μην ξεχνάμε ότι μια αριστερή κριτική που δέχεται ο χώρος μας είναι ότι ανέχεται να δημιουργούνται τσιφλικάδες. Γι’ αυτόν τον λόγο σαν βάση πρέπει να απαιτούμε την αυστηρή κριτική σε πρόσωπα και καταστάσεις και να αποθαρρύνουμε την υπέρβαση του ρόλου των συλλογικών οργάνων.
Κάθε καλή οικοδομή στηρίζεται σε γερά θεμέλια, ο ΣΥΡΙΖΑ από μικρό σπιτάκι γίνεται ολόκληρη πολυκατοικία και τα θεμέλια πρέπει να είναι πολύ γερά. Για να φτάσεις στην ταράτσα και να αντικρίσεις ανοιχτό ορίζοντα υπάρχουν δύο τρόποι: ή να πάρεις το ασανσέρ ή να πας από τις σκάλες. Η ριζοσπαστική αριστερά οφείλει να διαλέξει τα σκαλοπάτια, να περπατήσει βήματα σίγουρα και σταθερά, όχι μηχανικά και βιαστικά. Με αυτόν τον τρόπο μπορεί να φτάσει πιο σίγουρα και στη διακυβέρνηση και κυρίως στην πραγματική εξουσία.
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου